Uitleg
Is een truffelceremonie legaal?
Ja. En de vraag die daaronder zit is interessanter: wat de wet hier wel regelt, en wat hij juist niet regelt.

Truffels met psilocybine zijn in Nederland legaal te koop en te gebruiken. Er is geen wet die het organiseren van of deelnemen aan een ceremonie verbiedt. Je begeeft je dus niet in een grijs gebied.
Dat is het korte antwoord, en voor de meeste mensen die hierop zoeken is het ook het antwoord dat ze zochten. Toch zit er een tweede vraag onder, en die wordt zelden gesteld: als dit mag, wie houdt er dan toezicht op?
Het antwoord daarop is: niemand. Daarover verderop meer, want het is belangrijker dan de wettekst zelf.
Wat de wet zegt
Psilocybine en psilocine, de werkzame stoffen, staan op lijst I van de Opiumwet. In 2008 werden ook de paddenstoelen die deze stoffen bevatten verboden, na een reeks incidenten met toeristen in Amsterdam.
Dat verbod werd opgesteld aan de hand van de paddenstoel zelf. En een truffel is botanisch iets anders: het is een sclerotium, de ondergrondse knol van dezelfde schimmel. Die viel buiten de opsomming en is daarmee legaal gebleven. Het onderscheid is dus juridisch en niet inhoudelijk, want de werkzame stof is in beide precies dezelfde.
Daarom werkt iedere serieuze aanbieder in Nederland met truffels. Biedt iemand je paddenstoelen aan, dan overtreedt die de wet, en dat zegt meteen iets over hoe zorgvuldig daar gewerkt wordt. Het verschil tussen de twee staat uitgebreider bij wat een truffelceremonie is.
Wat de wet niet regelt
Hier wordt het belangrijk. Er bestaat in Nederland geen vergunning voor het begeleiden van een truffelceremonie. Geen register, geen opleidingseis, geen toezichthouder en geen keurmerk. Iedereen mag zich begeleider noemen en er morgen mee beginnen.
Dat betekent dat de wet je hier niets garandeert. De kwaliteit hangt volledig af van wie je voor je hebt, en dat moet je zelf uitzoeken. Wij zijn aangesloten bij de LVNT, een beroepsvereniging voor natuurgerichte therapeuten, maar ook dat is geen keurmerk voor de ceremonies en we presenteren het niet zo.
Wat je wel kunt nagaan, bij ons en bij iedere andere aanbieder: is er een intakegesprek voordat je betaalt, wordt er gevraagd naar je medicatie en je psychische geschiedenis, hoeveel begeleiders zijn er per deelnemer, en is er nazorg. En de meest veelzeggende: zegt deze aanbieder weleens nee. Wie iedereen aanneemt, screent niet.
Waar bij ons de grenzen liggen en wie we niet begeleiden, staat bij de risico's van een truffelceremonie.
In de praktijk
Waar je wel rekening mee moet houden
Vanaf achttien jaar
Wij begeleiden niemand onder de achttien. Smartshops houden diezelfde grens aan. Je identiteitsbewijs wordt bij ons niet gevraagd aan de deur, maar in het intakegesprek komt je leeftijd wel aan bod.
Niet rijden
Rijden onder invloed is strafbaar, en dat geldt hier net zo goed. Na een ceremonie rijd je niet meer die dag. Dat is ook de reden dat we je ophalen als je in een hotel in de buurt slaapt.
Niet mee over de grens
Psilocybine is in de meeste landen verboden, ook in landen waar truffels hier legaal naartoe lijken te reizen. Wat in Nederland mag, mag bij aankomst elders niet. Neem dus niets mee terug.
Drugstests
De speekseltest die de politie langs de weg gebruikt zoekt niet naar psilocybine, en de standaard urinetest van een werkgever meestal evenmin. Dat verandert niets aan het punt hierboven over rijden.
Kom je uit het buitenland?
De Nederlandse wet geldt op Nederlands grondgebied en maakt geen onderscheid naar waar iemand vandaan komt. Je mag hier dus deelnemen, ongeacht wat er in je eigen land geldt. Dat is precies de reden dat mensen hier vanuit heel Europa voor komen.
Eén ding is wel absoluut: neem niets mee terug. Psilocybine is in vrijwel elk ander land verboden, ook binnen de Europese Unie, en dat je het hier legaal hebt gekocht doet daar niet ter zake. De praktische kant van hierheen reizen staat op onze Engelse pagina voor bezoekers uit het buitenland.
Veelgestelde vragen
Is een truffelceremonie legaal in Nederland?
Ja. Truffels die psilocybine bevatten zijn in Nederland legaal te koop en te gebruiken, en er is geen wet die het organiseren van of deelnemen aan een ceremonie verbiedt. Je doet dus niets dat in een grijs gebied valt; het is gewoon toegestaan.
Waarom zijn truffels wel legaal en paddenstoelen niet?
Psilocybine en psilocine staan op lijst I van de Opiumwet. In 2008 werden ook de paddenstoelen die deze stoffen bevatten verboden. Dat verbod was opgesteld aan de hand van de paddenstoel zelf, en truffels zijn botanisch iets anders: het zijn sclerotia, de ondergrondse knollen van dezelfde schimmel. Die vielen buiten de opsomming en zijn legaal gebleven. Het is dus een juridisch onderscheid, geen inhoudelijk: de werkzame stof is in beide dezelfde.
Heeft een begeleider een vergunning nodig?
Nee, en dat is belangrijker dan de vraag of het legaal is. Er bestaat in Nederland geen vergunning, geen register en geen toezichthouder voor wie truffelceremonies begeleidt. Iedereen mag zich begeleider noemen en morgen beginnen. Er is ook geen keurmerk dat daar iets over zegt. Dat betekent dat de kwaliteit volledig van de aanbieder afhangt en dat je zelf moet uitzoeken met wie je te maken hebt.
Zijn jullie dan ergens bij aangesloten?
Wij zijn aangesloten bij de LVNT, een beroepsvereniging voor natuurgerichte therapeuten. Dat is geen keurmerk voor de ceremonies en moet ook niet zo gelezen worden; het zegt iets over de therapeutische praktijk eromheen. Wat je wel kunt nagaan is of een aanbieder vooraf screent, of er een intakegesprek is, of er nazorg is en of iemand bereid is nee te zeggen.
Mag ik zelf truffels kopen en thuis gebruiken?
Ja, dat mag. Truffels zijn bij smartshops gewoon verkrijgbaar. Of het verstandig is om het op eigen houtje te doen is een andere vraag: wat een ceremonie toevoegt is een bekende dosering, een ruimte die erop is ingericht, iemand die nuchter naast je zit en een gesprek achteraf.
Mag ik truffels meenemen naar mijn eigen land?
Doe dat niet. Psilocybine is in vrijwel heel Europa en daarbuiten verboden. Dat truffels hier legaal zijn verandert daar niets aan zodra je de grens over gaat, ook niet binnen de Europese Unie en ook niet als je ze in Nederland legaal hebt gekocht. Wat je met de ceremonie meeneemt, neem je in je hoofd mee.
Is het legaal om een ceremonie te geven aan buitenlandse deelnemers?
Ja. De Nederlandse wet geldt op Nederlands grondgebied en maakt geen onderscheid naar waar iemand vandaan komt. Dat is precies de reden dat mensen hier vanuit heel Europa voor komen: in hun eigen land kan het niet en hier wel.
Wordt dit verbod binnenkort uitgebreid naar truffels?
Daar valt niets zinnigs over te zeggen. Er is sinds 2008 regelmatig over gesproken zonder dat het tot een verbod heeft geleid, maar wat de politiek doet is geen voorspelling die wij kunnen maken. Op dit moment is de situatie zoals hierboven beschreven.
Klaar om de stap te zetten?
Elke ceremonie begint met een telefonisch intakegesprek. Daarin kijken we samen of dit op dit moment het juiste voor je is, vrijblijvend en zonder verplichting.